Dyskursy kulturowe i przemoc symboliczna 3500-JIS-DKiPS

Od lat siedemdziesiątych „przemoc symboliczna” stała się jedną z głównych koncepcji analitycznych w naukach społecznych i humanistycznych. Koncepcja autorstwa Pierre’a Bourdieu odnosząca się pierwotnie do kwestii nierówności klasowych została zaadaptowana przez wiele współczesnych nurtów teoretycznych i badawczych (m.in. zwrot ikoniczny, studia nad pamięcią, studia miejskie, studia postkolonialne, studia nad traumą). Podczas wykładu zostaną przedstawione główne założenia teoretyczne związane z „przemocą symboliczną” oraz współczesne zastosowania badawcze tej koncepcji. Kontekstem badawczym, w którym powstała koncepcja przemocy symbolicznej, była szkoła jako instytucja reprodukująca i legitymizująca nierówności społeczne. Podczas zajęć zostaną omówione zarówno dyskursywne, jak i wizualne strategie przedstawiania nierówności i ich reprodukcji w różnych polach i instytucjach (kino, media, medycyna, reklama). Eksponowanie i uniewidzialnianie kategorii społecznych oraz polityka przyczynowości (prawomocne przedstawienia przyczyn problemów społecznych) będą odnoszone do danych statystycznych („śmiertelność szkolna”, ubóstwo, szacowana długość życia, dostęp do ochrony zdrowia, niepełnosprawność, udział w życiu publicznym). Ostatnia część zajęć zostanie poświęcona współczesnym wersjom socjodycei – medialnych i potocznych objaśnień dotyczących przyczyn społecznego cierpienia oraz sytuacyjnym i systematycznym formom oporu wobec przemocy symbolicznej.