Podstawy genetyki zachowania się człowieka 2500-PL-PS-FO4-02

Problematyka wykładu obejmuje następujące szczegółowe zagadnienia:
1. Zarys historii genetyki zachowania. Genetyka molekularna i populacyjna. Mechanizmy dziedziczenia cech u ludzi. Teoria wpływu genetycznego: model pojedynczego genu oraz model poligeniczny - podejście OGOD (One Gene, One Disorder) i QTL (Quantitative Trait Loci). Modele ścieżkowe bliźniąt wychowywanych razem i osobno, rodzin biologicznych i adopcyjnych.
2. Ogólna charakterystyka genetycznych składników modelu odziedziczalności cech (addytywnego, nieaddytywnych, selektywnego doboru rodziców, interakcji i korelacji genotypu i środowiska). Opis czynników środowiskowych (pojęcie środowiska wspólnego i specyficznego).
3. Odziedziczalność – kluczowe pojęcie genetyki zachowania. Proste i złożone modele odziedziczalności cech u ludzi. Współczynniki odziedziczalności: formuła Falconera i wzór Holzingera. Oszacowanie środowiskowych składników wariancji fenotypowej oparte na współczynniku odziedziczalności.
4. Metody genetyki zachowania człowieka: metody oparte na badaniu bliźniąt, studia rodzinne i badania adopcyjne. Diagnoza zygotyczności bliźniąt. Diagnoza czynników środowiskowych metodami standaryzowanymi.
5. Ogólna charakterystyka i kierunki badań we współczesnej genetyce zachowania się człowieka: odziedziczalność temperamentu i innych cech osobowości. Badania DNA (ogólne założenia i wskaźniki).
6. Odziedziczalność zdolności i inteligencji: przegląd wyników najważniejszych badań.
7. Czynniki genetyczne i środowiskowe w psychopatologii i psychologii zdrowia: przegląd wybranych badań i ich wyników. Kontrowersje i perspektywy badań genetyki zachowania. Znaczenie badań behawioralno - genetycznych.

Problematyka wykładu obejmuje następujące szczegółowe zagadnienia:
1. Zarys historii genetyki zachowania. Genetyka molekularna i populacyjna. Mechanizmy dziedziczenia cech u ludzi. Teoria wpływu genetycznego: model pojedynczego genu oraz model poligeniczny - podejście OGOD (One Gene, One Disorder) i QTL (Quantitative Trait Loci). Modele ścieżkowe bliźniąt wychowywanych razem i osobno, rodzin biologicznych i adopcyjnych.
2. Ogólna charakterystyka genetycznych składników modelu odziedziczalności cech (addytywnego, nieaddytywnych, selektywnego doboru rodziców, interakcji i korelacji genotypu i środowiska). Opis czynników środowiskowych (pojęcie środowiska wspólnego i specyficznego).
3. Odziedziczalność – kluczowe pojęcie genetyki zachowania. Proste i złożone modele odziedziczalności cech u ludzi. Współczynniki odziedziczalności: formuła Falconera i wzór Holzingera. Oszacowanie środowiskowych składników wariancji fenotypowej oparte na współczynniku odziedziczalności.
4. Metody genetyki zachowania człowieka: metody oparte na badaniu bliźniąt, studia rodzinne i badania adopcyjne. Diagnoza zygotyczności bliźniąt. Diagnoza czynników środowiskowych metodami standaryzowanymi.
5. Ogólna charakterystyka i kierunki badań we współczesnej genetyce zachowania się człowieka: odziedziczalność temperamentu i innych cech osobowości. Badania DNA (ogólne założenia i wskaźniki).
6. Odziedziczalność zdolności i inteligencji: przegląd wyników najważniejszych badań.
7. Czynniki genetyczne i środowiskowe w psychopatologii i psychologii zdrowia: przegląd wybranych badań i ich wyników. Kontrowersje i perspektywy badań genetyki zachowania. Znaczenie badań behawioralno - genetycznych.

Literatura wymagana
Pisula, W., Oniszczenko, W. (2008). Genetyka zachowania i psychologia ewolucyjna. W: J. Strelau, D. Doliński (red.). Psychologia. Podręcznik akademicki (t.1, s. 303 – 338). Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Oniszczenko,W.(2005). Genetyczne podstawy ludzkich zachowań. Przegląd badań w populacji polskiej.Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Plomin, R., DeFries, J.C., McClearn, G.E., McGuffin, P. (2001). Genetyka zachowania. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN (rozdziały 9-13).
Literatura zalecana
Oniszczenko, W., Dragan, W. (2008). Genetyka zachowania w psychologii i psychiatrii. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.

Literatura wymagana
Pisula, W., Oniszczenko, W. (2008). Genetyka zachowania i psychologia ewolucyjna. W: J. Strelau, D. Doliński (red.). Psychologia. Podręcznik akademicki (t.1, s. 303 – 338). Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Oniszczenko,W.(2005). Genetyczne podstawy ludzkich zachowań. Przegląd badań w populacji polskiej.Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Plomin, R., DeFries, J.C., McClearn, G.E., McGuffin, P. (2001). Genetyka zachowania. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN (rozdziały 9-13).
Literatura zalecana
Oniszczenko, W., Dragan, W. (2008). Genetyka zachowania w psychologii i psychiatrii. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.